X
GO

Actueel nieuws

Tomaat rassen losse biotomaat en consumentenconderzoek 2013

Tomaat rassen losse biotomaat en consumentenconderzoek 2013

Rassen- en smaakonderzoek losse tomaten biologische teelt 2013

Auteur: Jana Van Steenkiste & Saskia Buysens/dinsdag 21 oktober 2014/Categorieën: Bio_beschutte_teelt, Vruchtgroenten_BIO, tomaat_BIO, Smaak, Vruchtgewassen_SM, tomaat_SM, Thema, rassen, teelttechniek, Voorlichting, proefverslag, Actueel, Proefverslag, Niet-leden

Hoe sterk verschillen opbrengst en kwaliteit?
Is smaak afhankelijk van teelt?

Aan de hand van een rassenproef losse tomaat werd gekeken welke rassen er op dit ogenblik op de markt zijn en geschikt zijn voor biologische teelt. Bovendien is het niet onbelangrijk dat er biologisch zaaizaad beschikbaar is, omdat het biologisch lastenboek binnenkort zal verplichten om voor enkele gewassen biozaad te gebruiken. Van twee rassen, Admiro en Kanavaro, werden ook de smakelijkheid en de smaak bepaald en vergeleken voor tomaten afkomstig van vijf biotelers.

Tabel: Objecten losse bio tomaat 2013

Tabel: Objecten losse bio tomaat 2013


 

De acht rassen werden gezaaid op 5 december 2012. Alle rassen werden geënt op de onderstam Multifort (De Ruiter). Er kon geplant worden op 1 februari 2013 aan een dichtheid van 2,38 planten/m², in vier herhalingen. Na de vijfde tros werd om de drie stengels één extra stengel aangehouden zodat er uiteindelijk een stengeldichtheid ontstond van 3,3 stengels/m². De oogst startte op 29 april 2013.

Opbrengst en gebruikswaardeonderzoek
Welke sortering de teler kiest, wordt heel vaak bepaald door de afzet. In deze rassenproef werden alle vruchtgewichten opgenomen; de rassen werden bij de verwerking van de gegevens in drie categorieën ingedeeld: fijn, middelfijn en grof (Tabel 1).

Tabel 1. – Productiegegevens en gewasbeoordeling. Gemiddelden gevolgd door eenzelfde letter zijn niet significant ver-schillend.

Tabel 1. – Productiegegevens en gewasbeoordeling. Gemiddelden gevolgd door eenzelfde letter zijn niet significant ver-schillend.

Fijne sortering
Aromata (Rijk Zwaan) behaalde de significant laagste opbrengst. Ook het aandeel klasse 1- vruchten was significant lager dan bij de andere rassen binnen de fijne sortering. Het gemiddeld vruchtgewicht van deze tomaten was het laagst van alle rassen opgenomen in deze proef. Het gewas bleef gedurende de volledige teelt het kortst en was gevoeliger voor echte meeldauw dan gemiddeld. Tijdens de vruchtbeoordeling konden geen opvallende aspecten worden waargenomen.

Arvento (Rijk Zwaan) scoorde het best qua opbrengst, hoe-wel niet significant beter dan Bocati en EZ 259. Ook het aan-tal stuks/m² was goed. Tijdens de gewasbeoordeling viel vooral op dat Arvento niet gevoeligheid bleek te zijn voor echte meeldauw en dat er een groot aantal trossen per plant aanwezig was. De vruchten waren significant bleker dan die van de meeste andere rassen in de fijne sortering.

Bocati (Vitalis) had een gemiddelde tot goede productie. Dit ras vertoonde gedurende de teelt de langste planten. Qua ziektegevoeligheid scoorde het gewas gemiddeld; er was wel een groot aantal trossen per plant aanwezig. De donkere vruchten scoorden iets minder wat gebruikswaarde betreft.

EZ 1259 (Vitalis) behaalde een gemiddelde opbrengst. Door een iets hoger vruchtgewicht strandde het aantal stuks/m² dan ook lager dan het gemiddelde. Het gewas toonde geen gevoeligheid voor echte meeldauw en toonde zich ook sterk tegen Botrytis. De gebruikswaarde van de vruchten was goed, bij de oogst waren ze alleen iets lichter van kleur.

Middelfijne sortering
De onderlinge verschillen tussen de rassen met gemiddeld vruchtgewicht waren over de hele lijn kleiner dan bij de fijne sortering. Zo kon tijdens de beoordeling van de tomaten met middelfijne sortering geen significant verschil worden opgemerkt qua productie.

Admiro (De Ruiter) had over de hele groeiperiode het kortste gewas. Ook het aantal trossen per plant was het laagst van alle rassen opgenomen in de proef. Een kort gewas zonder in te boeten aan productie is positief naar onderhoud toe.

Kanavaro (Enza) vertoonde geen gevoeligheid voor echte meeldauw en de Botrytis-aantasting bleef beperkt. De vruchten hadden een iets lichtere kleur maar waren wel mooi stevig en goed houdbaar.

Edda (V470 HF1) (Gautier) had een iets lager vruchtgewicht dan de andere twee rassen; ook het aantal stuks/m² was significant lager. Het gewas was over de hele groeiperiode het langst. Edda bleek het meest gevoelig voor echte meel-dauw. Ook tegen Botrytis bleek het minder sterk. De vruchten bleken iets minder stevig, waardoor ook de houdbaarheid minder goed was.

Grove sortering
Rebelski (DRW 7749) (De Ruiter) had een gemiddeld vruchtgewicht van 163 gram waardoor dit ras als enige van de acht rassen opgenomen in deze proef tot de grove sortering behoort. In vergelijking met de andere sorteringen, behaalde dit ras de hoogste opbrengst. Het gewas toonde geen gevoeligheid voor echte meeldauw, maar bleek wel gevoelig voor Botrytis. Rebelski leverde mooie tomaten met voldoende stevigheid en een goede houdbaarheid.

Smakelijkheid en smaak
Hebben tomaten van de rassen Admiro en Kanavaro goede smaakeigenschappen? En verschillen tomaten van deze rassen geteeld door verschillende biotelers in smaak? Om dit te weten te komen werd met acceptatietesten onderzocht wat consumenten vinden van de smakelijkheid in het algemeen en van de smaak, de zoetheid, de zuurheid, de stevigheid, de taaiheid van de schil, het uiterlijk en de kleur van de tomaten in het bijzonder. Ook het opgelostestofgehalte werd bepaald.

De tomaten voor deze test waren allemaal geoogst op 16 augustus 2013, kleur 6-7 (kleurenkaart CTIFL). Na ongeveer één week bewaring bij 16 à 18°C werden ze geproefd op 20, 21 en 22 augustus 2013 door 70 consumenten in de individuele cabines van het smaaklokaal onder rood licht. De beoordeling van het uiterlijk en de kleur gebeurde op een tafel vooraan in het smaaklokaal onder natuurlijk licht.

Het opgelostestofgehalte (°Brix) werd gemeten met een digitale PAL-1-refractometer op tien tomaten (tweemaal per tomaat) na zeven dagen bewaring.

Uit deze smaakproef blijkt dat de tomaten Kanavaro van teler 1 de lekkerste zijn, ook de vruchten Admiro van teler 1 krijgen heel hoge scores (Tabel 2). De consumenten vinden de tomaten van het ras Kanavaro van teler 3 de minst lekkere uit de proef.

Tabel 2: Gemiddelde score voor smakelijkheid en aantrekkelijkheid en acceptatie van zoetheid, zuurheid, stevigheid, taaiheid schil en kleur van verschillende rassen tomaat bij vijf verschillende telers (T1 – T5; T2 = PCG). Gemiddelden gevolgd door ee

Tabel 2: Gemiddelde score voor smakelijkheid en aantrekkelijkheid en acceptatie van zoetheid, zuurheid, stevigheid, taaiheid schil en kleur van verschillende rassen tomaat bij vijf verschillende telers (T1 – T5; T2 = PCG). Gemiddelden gevolgd door ee

Alle geproefde tomaten worden te weinig zoet bevonden. Vooral Kanavaro van teler 3, de minst lekkere tomaat uit de proef, bleek veel te weinig zoet. De zuurheid vinden de consumenten dan weer redelijk ideaal bij alle vruchten, alleen de vruchten Admiro van teler 2 vindt men te weinig zuur.

Qua stevigheid zijn er enkele tomaten die iets te stevig zijn (Kanavaro van telers 2, 3 en 4 en Admiro van teler 5) en andere die iets te weinig stevig zijn (Kanavaro van teler 1, Admiro van telers 1, 2 en 3). De schil vindt men het taaist bij de tomaten Kanavaro van telers 2 en 3, maar ook de andere tomaten hadden een iets te taaie schil.

De tomaten Kanavaro van teler 4 en Admiro van telers 2 en 3 vindt men heel aantrekkelijk. Minder aantrekkelijk zijn de tomaten Kanavaro en Admiro van teler 1 en Admiro van teler 5. De vruchten van teler 1 hadden last van Botrytis-stip en consumenten vonden ze dan ook te gevlekt. Een ideale rode kleur vinden de consumenten terug bij de tomaten Kanavaro van teler 4 en Admiro van teler 2.

Het hoogste opgelostestofgehalte (°brix) werd gemeten bij de tomaten Kanavaro en Admiro van teler 1, het laagste op-gelostestofgehalte bij de tomaten Admiro van teler 2 (Tabel 3).

Tabel 3. - Opgelostestofgehalte (°brix) van verschillende rassen tomaat bij vijf verschillende telers (T1 – T5; T2 = PCG).. Gemiddelden gevolgd door eenzelfde letter zijn niet significant verschillend (Tukey, p = 0,05).

Tabel 3. - Opgelostestofgehalte (°brix) van verschillende rassen tomaat bij vijf verschillende telers (T1 – T5; T2 = PCG).. Gemiddelden gevolgd door eenzelfde letter zijn niet significant verschillend (Tukey, p = 0,05).

Wanneer we de resultaten verwerken als factoriële proef met als factoren ras en teler, blijkt dat zeker de teler en in beperkte mate het ras een significante invloed hebben op de resultaten. Bovendien is er interactie tussen teler en ras. Tomaten van teler 1 waren ongeacht het ras lekkerder dan de tomaten van telers 2 en 3 (Figuur 1A).

Figuur1a. - Hoe varieert de smakelijkheid van tomaten van Admiro en Kanavaro tussen de telers?

Figuur1a. - Hoe varieert de smakelijkheid van tomaten van Admiro en Kanavaro tussen de telers?

Bij telers 1 en 2 was er weinig verschil in smaak en smakelijkheid tussen de tomaten van de rassen Admiro en Kanavaro, alleen bij teler 3 waren de tomaten van het ras Admiro veel lekkerder dan de vruchten van het ras Kanavaro (Figuur 1B).

Figuur1b. - Hoe varieert de smakelijkheid van tomaten van Admiro en Kanavaro tussen de telers?

Figuur1b. - Hoe varieert de smakelijkheid van tomaten van Admiro en Kanavaro tussen de telers?

Telers 4 en 5 werden niet mee in de vergelijking opgenomen omdat zij slechts één ras aanleverden maar hun resultaten vallen binnen de variatie tussen telers 1, 2 en 3.

De belangrijkste verschillen tussen de telers 1, 2 en 3 waren infrastructuur (leeftijd serre en poothoogte), plantmateriaal (enkele of dubbele kop, onderstam Maxifort of Multifort), plantdichtheid, stookregime (koud of gestookt) en bemesting (voorraad- en bijbemesting). Meer onderzoek is nodig om uit te maken of en welke van deze factoren de verschillen in smaakbeleving veroorzaken.

Besluit
Uit de proef blijkt dat voor de fijne sortering Arvento (Rijk Zwaan) het meest geschikt is, op de voet gevolgd door EZ 1259 (Vitalis). Bocati (Vitalis) voldoet. Aromata (Rijk Zwaan) is minder geschikt.

In de classificatie van middelfijne sortering komen Admiro (De Ruiter) en Kanavaro (Enza) goed uit de proef. Edda (Gautier) toont minder goede resultaten.

Bij de grove sortering kon maar één ras worden ondergebracht, namelijk Rebelski (De Ruiter), dat naar voren komt als een geschikt ras.

Admiro en Kanavaro hebben lekkere tomaten voor de consumenten al verschilt de smakelijkheid, smaak en textuur naargelang de teler.

Rassenproef losse biotomaat 2013

Onderzoek rassen, opbrengst, kwaliteit en smaak losse tomaten biologische teelt 2013

J. Van Steenkiste, S. Buysens

Print

Aantal keer bekeken (18726)/Commentaren (0)

Documenten

Links

x